Hormonale hoofdpijn rond je menstruatie: waarom krijg je hoofdpijn rond je menstruatie?

Misschien herken je het wel. Je wordt wakker met een zwaar gevoel in je hoofd. Of gedurende de dag bouwt er langzaam een druk op achter je ogen. Soms voelt het alsof er een strakke band om je hoofd zit. Soms klopt de pijn aan één kant van je hoofd.

En dan valt ineens het kwartje: je menstruatie komt eraan.

Veel vrouwen ervaren hoofdpijn rond hun menstruatie, maar leggen niet altijd direct de link met hun cyclus. Toch is die link er vaak wel. Hormonale veranderingen kunnen namelijk invloed hebben op het zenuwstelsel en op hoe gevoelig je bent voor pijn.

Wanneer je beter begrijpt wat er in je lichaam gebeurt tijdens je cyclus, wordt het vaak duidelijker waarom deze hoofdpijn ontstaat.

Hormonale hoofdpijn: wat gebeurt er in je lichaam?

Tijdens je menstruatiecyclus veranderen je hormonen voortdurend. Vooral het hormoon oestrogeen speelt een belangrijke rol.

In de dagen vlak vóór je menstruatie daalt oestrogeen vrij snel. Bij sommige vrouwen kan deze daling een trigger zijn voor hoofdpijn of migraine. Onderzoekers noemen dit ook wel de estrogen withdrawal hypothesis: migraineaanvallen kunnen worden uitgelokt door een plotselinge daling van oestrogeen vlak voor de menstruatie. 

Hormonen beïnvloeden namelijk ook processen in de hersenen, waaronder pijnsignalen en neurotransmitters zoals serotonine. Wanneer hormonen snel veranderen, kan dat de gevoeligheid voor pijn verhogen. 

Dat betekent niet dat elke vrouw hier last van krijgt. Maar bij vrouwen die gevoelig zijn voor hormonale schommelingen kan deze fase van de cyclus duidelijk merkbaar zijn.

Migraine menstruatie: wanneer is hoofdpijn hormonaal?

Niet elke vorm van hoofdpijn rond de menstruatie is migraine. Toch ervaren sommige vrouwen echte migraineaanvallen rond hun cyclus.

Bij migraine rond de menstruatie ontstaan aanvallen meestal in een vrij specifieke periode: van ongeveer twee dagen vóór de menstruatie tot drie dagen daarna. 

De klachten kunnen bijvoorbeeld bestaan uit:

• een kloppende pijn aan één kant van het hoofd

• misselijkheid of overgeven

• gevoeligheid voor licht en geluid

• moeite met concentreren

Migraine rond de menstruatie kan soms langer duren of intenser voelen dan migraine op andere momenten in de maand.

Onderzoek laat zien dat ongeveer 60% van de vrouwen met migraine meer klachten ervaart tijdens hun menstruatie. Dat maakt de menstruatiecyclus een belangrijke factor bij het begrijpen van hoofdpijnklachten.

Cyclushoofdpijn: hoe herken je het patroon?

Een van de belangrijkste signalen dat hoofdpijn hormonaal kan zijn, is herhaling. Wanneer hoofdpijn elke maand rond dezelfde fase van je cyclus ontstaat, is de kans groot dat hormonen een rol spelen.

Veel vrouwen merken bijvoorbeeld dat hun cyclus hoofdpijn ontstaat:

• twee tot drie dagen vóór de menstruatie

• op de eerste dagen van de menstruatie

• soms rond de eisprong

Door je cyclus een paar maanden bij te houden, kun je vaak duidelijker zien of er een patroon ontstaat.

Dit kan verrassend veel inzicht geven. Veel vrouwen ontdekken dat hun klachten helemaal niet willekeurig zijn, maar juist sterk verbonden zijn met hun hormonale ritme.

Waarom sommige vrouwen gevoeliger zijn voor hormonale hoofdpijn

Niet iedere vrouw reageert hetzelfde op hormonale veranderingen. Sommige vrouwen merken nauwelijks iets van hun cyclus, terwijl anderen sterk reageren op schommelingen in hormonen.

Wetenschappers denken dat dit onder andere te maken heeft met de gevoeligheid van het zenuwstelsel en de manier waarop hormonen invloed hebben op pijnsignalen in de hersenen. Wanneer oestrogeen daalt, kan dat bijvoorbeeld invloed hebben op serotonine en andere stoffen die betrokken zijn bij pijnverwerking. 

Daarnaast spelen vaak ook andere factoren mee, zoals stress, slaaptekort, voeding of een instabiele bloedsuikerspiegel.

Ook hormonale klachten zoals PMS kunnen samengaan met hoofdpijn. PMS kan gepaard gaan met lichamelijke klachten zoals hoofdpijn of migraine. 

Je cyclus als bron van informatie

Wat ik vaak zie bij vrouwen is dat klachten pas echt logisch worden wanneer ze hun cyclus beter leren begrijpen.

Je lichaam werkt namelijk niet willekeurig. Veel symptomen verschijnen op specifieke momenten in je cyclus.

Wanneer je bijvoorbeeld elke maand hoofdpijn ervaart vlak vóór je menstruatie, kan dat waardevolle informatie zijn. Het vertelt iets over hoe jouw lichaam reageert op hormonale veranderingen.

Je cyclus kan daardoor een belangrijk hulpmiddel worden om je gezondheid beter te begrijpen. Niet om je lichaam te controleren, maar juist om er beter naar te luisteren.

Wat kan helpen bij hoofdpijn rond de menstruatie?

Hoewel hormonale hoofdpijn niet altijd volledig te voorkomen is, zijn er wel manieren om je lichaam beter te ondersteunen.

Wat veel vrouwen helpt, is extra aandacht geven aan de fase vóór hun menstruatie. In deze periode vinden namelijk de grootste hormonale veranderingen plaats.

Denk bijvoorbeeld aan:

• voldoende rust en slaap

• regelmatig eten om je bloedsuiker stabiel te houden

• stress verminderen

• je cyclus bijhouden zodat je patronen herkent

Door meer bewust te worden van je cyclus, kun je vaak beter anticiperen op momenten waarop je lichaam extra ondersteuning nodig heeft.

Luisteren naar je lichaam

Hoofdpijn rond je menstruatie is zelden zomaar toeval. Vaak is het een signaal dat je lichaam reageert op hormonale veranderingen.

Wanneer je leert herkennen wanneer deze klachten ontstaan en wat er in je lichaam gebeurt, kan dat veel inzicht geven. Je cyclus wordt dan geen bron van frustratie, maar een bron van informatie.

Heb je regelmatig last van hoofdpijn rond je menstruatie, migraine menstruatie of cyclushoofdpijn en wil je beter begrijpen wat er in jouw lichaam speelt?

Neem gerust contact op. Samen kijken we naar jouw cyclus, jouw klachten en hoe je je lichaam beter kunt ondersteunen.

Bronnen

Raffaelli, B., Do, T. P., Chaudhry, B. A., Ashina, M., Amin, F. M., & Ashina, H. (2023). Menstrual migraine is caused by estrogen withdrawal: Revisiting the evidence. The Journal of Headache and Pain, 24(131). https://thejournalofheadacheandpain.biomedcentral.com/articles/10.1186/s10194-023-01664-4 

Brandes, J. L. (2006). The influence of estrogen on migraine: A systematic review. Journal of the American Medical Association (JAMA), 295(15), 1824–1830. https://jamanetwork.com/journals/jama/fullarticle/202685 

Nappi, R. E., et al. (2022). Role of estrogens in menstrual migraine. International Journal of Molecular Sciences, 11(8). https://www.mdpi.com/2073-4409/11/8/1355 

Raffaelli, B., et al. (2023). Menstrual migraine is caused by estrogen withdrawal. PubMed record. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37730536/